Tionscnamh Ceartas Aeráide 2020
gen-z-climate-justice-generation-L_edite
Is téarma é 'Ceartas Aeráide' a úsáidtear chun téamh domhanda a fhrámú mar shaincheist eiticiúil agus pholaitiúil, seachas a bheith dírithe ar ghnéithe timpeallachta nó fisiceacha amháin.

Bhí Ógras thar a bheith ríméadach i mí Meitheamh 2020 nuair a bhronnadh deontas ar an eagraíocht ón gCiste Ceartas Aeráide Óige, a bhí á reáchtáil ag an Roinn Leanaí agus Gnóthaí Óige don chéad uair i 2020. Dúirt an tiar-Aire Katherine Zappone go dtabharfaidh an gCiste tacaíocht d'eagraíochtaí óige atá ag díriú isteach ar aird a tharraingt ar na fadhbanna a bhaineann le Ceartas Aeráide. Le gach rud ag athrú agus gach éinne fós ag dul i dtaithí ar an saol nua a tháinig leis an bhliain aisteach sin 2020, bhí sceitimíní orainn ag smaoineamh ar shlite chun an deontas a úsáid, agus táimid fíorbhródúil gur féidir linn a rá go rinne muid neart obair suntasach, bríomhar mar chuid de Thionscnamh Ceartas Aeráide Ógras 2020. 

Tá sé i gcónaí tábhachtach dúinn tionchar dearfach a bheith againn mar eagraíocht, agus oideachas úsáideach agus bríoch a thabhairt dár mbaill óga chun gur féidir leo díriú ar an tsaincheist casta, suimúil atá i gceist le Ceartas Aeráide, agus iad a chumhachtú chun athrú maith a dhéanamh ar an timpeallacht, agus an domhan. 



 

Is féidir eolas sonraíoch faoi gach rud Mar chuid den tionscnamh tá Ógras, in éineacht le Thriftify, ag eagrú Comórtas Ceartas Aeráide chun daoine óga suas go 25 bliain a spreagadh le taighde a dhéanamh ar an bhflúirse saincheisteanna casta agus éagsúla mórthimpeall ar Cheartas Aeráide, agus tá 16 duais aitheantais ar luach €100 an ceann le bronnadh againn!

Competition Ceartas Aeráide Béarla - Sín
Sonraí an Chomórtais

 

Tá go leor féidearthachtaí i gceist leis an gcomórtas: le topaicí chomh leathan le 'Ceartas Aeráide', níl deireadh leis an méid taighde, oideachas, stíl agus ábhair cainte gur féidir a  úsáid i do chuid oibre. Tá aoisghrúpaí agus catagóirí éagsúla i gceist, agus molann Ógras do gach iontrálaí a bheith cruthaitheach le bhur gcur chuige chun dul i bhfeidhm orainn! 

 

Tá neart moltaí agus smaointe againn faoi ábhair acmhainneachta thíos, agus mar gheall gur chomórtas lán-Ghaeilge é seo chun táirgeadh acmhainní Gaeilge ar an ábhar suimiúil, casta seo a spreagadh, rachaidh gach iontráil don chomórtas isteach i dtaispeántas ar Cheartas Aeráide mar chuid de Thionscnamh Ógras. Freisin beidh gach iontráil curtha ar fáil i slí speisialta agus seolta ar aghaidh chuig polaiteoirí agus airí stáit, leis an aidhm go gcabhróidh sé daoine a spreagadh agus a chur ar an eolas faoi Cheartas Aeráide; Faoi cad gur féidir linn - nó gur cóir dúinn - a dhéanamh chun domhan níos fearr, níos cothroime agus níos inbhuanaithe a dhéanamh, do gach éinne.

 

 

Catagóirí agus Aoisghrúpaí 

Beidh dearbhán €100 ó Thriftify.ie le bronnadh ar dhuine amháin i ngach aoisghrúpa, do gach catagóir - sin €1600 ina iomláine atá ar fáil mar dhuais don chomórtas! Is féidir leat níos mó ná iontráil amháin a sheoladh isteach don chomórtas, mar sin is féidir leat níos mó ná deis amháin duais €100 a bhuachaint a thacú! Is féidir le héinne suas go dtí 25 bliain iontráil a sheoladh isteach. Tá na haoisghrúpaí leagtha amach mar seo: faoi 12, 12-14bl, 15-18bl agus 19-25 bl (tá an Comórtas oscailte don phobal - ní gá duit a bheith cláraithe mar bhall d'Ógras chun iontráil a seoladh isteach).

Beidh
dearbhán
€100 ó Thriftify.ie le bronnadh ar dhuine amháin i ngach aoisghrúpa,
do gach catagóir - sin €1600 ina iomláine
atá ar fáil mar dhuais don chomórtas!
Féach thíos na catagóirí agus cur síos orthu, mar aon le moltaí d'ábhair taighde/iontrála:

 

Ealaín 

  • Pictiúir péinteáilte / tarraingthe

  • Píosa dealbhóireachta

  • Póstaer 

  • Mósáic 

  • Aon tionscadal ealaíne is mian leat!

 

Scríbhneoireacht 

  • Aiste 

  • Dán

  • Drámaíocht

  • Litir

  • Aon tionscadal scríbhneoireachta is mian leat!

 

Meán Cumarsáide

  • Físeán 

  • Grianghrafadóireacht

  • Feachtas na Meán Sóisialta

  • Tik Tok

  • Aon tionscadal meán cumarsáide is mian leat!

 

Cur i Láthair

  • Cur i láthair físe 

  • Taispeántas Powerpoint / sleamhnáin 

  • Amhrán

  • Dúshláin

  • Aon sórt cur i láthair is mian leat!

Thriftify Logo beag.png
Roinnt moltaí d'ábhair taighde/iontrála:

 

Tá neart féidearthachtaí ó thaobh an ábhar seo, agus impímid ar iontrálaithe a bheith cruthaitheach le bhur dtionscadail. Ar ndóigh is féidir leat d'iontráil a chruthú mórthimpeall ar an ábhar 'Ceartas Aeráide' go ginearálta, ach tá an tsaincheist thar a bheith casta agus tá neart i gceist leis, téann sé i ngleic orainn uilig i slite difriúla agus tá neart oibre le déanamh againn, mar sin tá neart smaointe ag teastáil chun é a choimeád ar intinn gach duine agus difríocht dhearfach a dhéanamh! Mar sin, seo chugat roinnt moltaí d'ábhair féideartha d'iontrála an chomórtais, ach ar ndóigh níl aon teorainn leis an méid bealaí gur féidir leat tabhairt faoin ábhar agus táimid ag tnúth le bhur gcuid smaointí agus modhanna leathan a fheiceáil!

Ábhair mholta

 

Mearfhaisean (Fast Fashion)

Anás míosta (Period Poverty)

 Inscne / Éagumas / Gnéasacht / Cine

Díothú (daoine / ainmhithe / plandaí srl.)

 Úsáid Acmhainní (díchoilltiú / uisce / cadás / ola / CO2 srl.)

 Cearta Oibrithe

 I bhfad i bhfad níos mó féidearthachtaí!!

 

Roinnt naisc chun cabhrú le taighde

www.mrfcj.org/principles-of-climate-justice/

  www.trocaire.org/campaigns/climate-justice

www.ecounesco.ie/youth-climate-justice-challenge/

beirt bhan.jpeg

Seó Ardán

Freagraíonn na hEalaíona cuid de phríomh-aidhmeanna obair fhorbartha leis an duine óg. Spreagtar rannpháirtíocht agus foghlaim neamh-theagascach tríd atmaisféar oscailte agus spraoiúil a chothú ina bhfuil deis ag na daoine óga eispéaras fiúntach a bheith acu. Tá athruithe súntasach á dhéanamh ar an Seó Ardáin do 2015. Beidh deis ag daoine óga iad féin a chur in iúl tríd Damhsa; Ceol (Banna Ceoil); Drámaíocht nó Coiméide. Beidh an comórtas ar siúl ar bhonn réigiúnach agus beidh deis ag na baill casadh le daoine óga eile as clubanna Ógras ar fud an réigiúin.

 

Dáta: Eanáir & Feabhra 2015

Ceilliúradh Cultúrtha

Séard atá i gceist ná gníomh ealaíne a reachtáil sa chlub bunaithe ar féilire na bliaina, eachtraí náisiúnta agus réigiúnach, agus ócáidí faoi leith timpeall na tíre.

 

Is iad na h-aidhmeanna ná: Ócáidí cultúrtha a sníomh le saol laethúil na baill ar mhodhanna chruthaitheach ina féidir leo dul i ngleic leis na téamaí. Agus tuiscint ar thábhacht traidisiúin a fhorbairt tríd rannpháirtíocht a spreagadh ina gceiliúradh, Forbairt ar tuiscint maidir le tradisiúin faoi leith ar mhódh gníomhmhúil chun brí a bhaint astu.

 

Is é an modh oibre atá i gceist ná: Roghnaigh ócáid faoi leith agus cur plean le chéile ar cén saghas gníomhaíochtaí a bheadh go maith do baill an chlub chun é a cheilliúradh. Roghnaigh gníomh nó téigh i dteagmhail leis an Oifigeach Forbartha Ealaíne chun smaointe a fháil. Mar shampla, ealaíon nó ceird, ceardlann ceol nó drámaíochta/rince, píosa scríbhneoireachta, scéalaíochta agus irl. Féach freisin ar imeachtaí atá ag tarlú sa cheantair agus go reigiúnach agus is fiú roinnt obair chruthaitheach a bhunú timpeall orthu sin.

Turas Cultúrtha

Eagraíonn an club turas go dtí ionad cultúrtha/ionad ealaíne chun freastal ar taispeántas, dráma, ceolchoirm, scéalaíocht nó mar sin. Is féidir leis an gclub réamh agus iar-ceardlanna a chur ar fáil do na páistí freisin chun dul i ngleic le téamaí an bpíosa ealaíne.

 

Is iad na h-aidhmeanna ná: Blas a fháil do na healaín, cultúr tradisiúnta agus comhaimseartha, forbairt ar shamhlaíocht, saor smaointeoireacht agus naisc le saol pearsanta agus deis do siamsaíocht, spraoi agus forbairt phearsanta a chomh-tháthú lena chéile.

 

Tar éis an turas a roghnú, féach ar na téamaí faoi leith atá le feiceáil sa phíosa ealaíne. Is féidir réamh-ceardlanna agus iar-ceardlanna a eagrú ionas go gcabhróidh sé sin le forbairt a smaointe ar na téamaí áirithe. Is féidir leis na réamh agus iar-ceardlanna a bheith an-simplí ar nós ceisteanna a chur roimh réidh agus ina dhiadh maidir le smaointe agus tuairimí. Is féidir freisin clár gníomhaíochtaí a chur le chéile bunaithe ar téamaí áirithe.

Togra Ealaíne

Bíonn clubanna Ógras agus Óg-Ógras i mbun tionscnamh áirithe a dhéanann plé ar gné éigean den chultúr nó saol sóisialta a fhiosrú. Cuirtear béim ar an dtaighde agus ar an bpróiseas foghlamtha le linn an tionscnamh.

 

Is iad na h-aidhmeanna ná: Tuiscint níos fearr ar chultúr comhaimseartha agus saol sóisialta tríd taighde a dhéanamh agus tuairimí na baill a chur le chéile. Agus scileanna pearsanta agus sóisialta a fhorbairt, ina measc, ceannasaíocht, muinín agus comhbhá in éineacht le scileanna cruthaitheachta a fhorbairt.

 

Is féidir tionscnamh fad-téarmaí a fhorbairt bunaithe ar sraith ceardlanna a chur ar fáil, ina bpléitear téamaí agus tugtar deis smaointe a roinnt tríd mhodhanna cruthaitheachta ar nós an drámaíocht agus an ealaín a úsáid. Téigh i dteagmháil leis an Oifigeach Forbartha Ealaíne chun smaointe a phlé agus tacaíocht a fháil.

Freagraíonn na hEalaíona cuid de phríomh-aidhmeanna obair fhorbartha leis an duine óg. Spreagtar rannpháirtíocht agus foghlaim neamh-theagascach tríd atmaisféar oscailte agus spraoiúil a chothú ina bhfuil deis

ag na daoine óga eispéaras

fiúntach a

bheith acu

183536_199245200094334_100000265661742_7

Comórtas Ealaíne

 

Bíonn comórtas ealaíne ar siúil gach bliain idir na clubanna. Spreagtar na baill píosa ealaíne, idir 15-20 nóiméad, a chruthú bunaithe ar téama na bliaina sin. Is deis í do na baill a gcuid samhlaíocht a chuir ag obair agus a gcuid tuairimí i leith an téama a phlé ar mhodh spraoiúil ag an am céanna le spórt agus comhoibriú lena chéile agus iad i mbun an phróiseas cruthaitheachta. Bíonn neart scileanna éagsúla léirithe ag na clubanna, idir aisteoireacht, ceoil, amhráin, rince, agus caint.

 

I 2014 bhí comórtas Seó Árdáin idir na clubanna bunaithe ar an téama "an Ghaeilge sa bhliain 2030". Bhí an Seó Árdáin ar siúil i ngach cúige i rith Mí Eanáir agus Mí Feabhra. Comhghairdeas leis na clubanna ar fad a ghlac páirt, ar an fuinnimh agus cruthaitheacht a chur siad isteach san aisteoireacht, ceol, damhsa agus ar ndóigh an comh-oibriú ar fad a tharraing le chéile an-drámaí d'ard chaighdeán. D'éirigh thar barr leis na gcomórtais uilig.

Cúige Laighean

 

Bhí Seó Árdáin Laighean ar siúil ar an 8ú Feabhra 2014 i halla Scoil Uí Dhálaigh, Léim an Bhradáin. Chas chlubanna ó Tamhlacht, Nás na Ríogh agus Léim an Bhradáin ar a chéile san ionad. Ba iad Emer de Barra, ó Oireachtas na Gaeilge agus Paula Melvin, ó Coiste Stiúrtha Ógras a bhí mar moltóirí ar an lá. Bhí ard-chaighdeáin aisteoireachta agus amhránaíochta le féiceáil ar an stáitse. Rinne Cathaoirleach Ógras, Breandán Ó Cathasaigh an bronnadh ar an oíche. Sa triú áit, tháinig Club Óg-Ógras Nás na Ríogh, sa dara háit, tháinig club Óg-Ógras Léim an Bhradáin agus san chéad áit bhí Club Spraoi, Tamhlacht, lena dráma. Comhghairdeas mór leis na clubanna a ghlac páirt, bhí an-obair déanta.

 

Cúige Chonnacht

 

Bhí Seó Árdáin Connacht ar siúil ar an 15ú Feabhra 2014. Chuir Óg-Ógras Eanach Dhúin fáilte roimh club Óg-Ógras Mhic Dara agus Óg-Ógras Gaelscoil Mhic Amhlaigh. Cuireadh fáilte is fiche roimh na baill agus tuismitheoirí ar fad a bhí i láthair le neart tae, caifé, ceapairí agus cácaí álainn ar fáil. Ba iad Neasa Ní Chuanaigh, aisteoir ón Spidéal agus Áine Ní Ógáin, múinteoir bunscoile ó Bhaile Átha Cliath a bhí mar moltóirí ar an lá. Sa triú áit, tháinig Club Óg-Ógras An Cheathrú Rua lena dráma "Clann Lir sa bliain 2030", sa dara háit, tháinig club Óg-Ógras Eanach Dhúin lena dráma agus ba iad na buaiteoirí Gaelscoil Mhic Amhlaigh lena dráma. Comhghairdeas mór leis na clubanna a ghlac páirt agus don obair ar fad a rinne siad chun drámaí samhlaithe agus spraoiúil a léiriú ar an lá.

 

Cúige Uladh

Bhailigh roinnt clubanna Ógras i gCúige Uladh le chéile don Seó Árdain a bhí ar siúl i gCarn Tóchair, Machaire Rátha, Co Dhoire. Dhéan na clubanna taispeántais drámaíochta agus ceoil. Bhain tuismitheoirí agus na páistí an-sult ar fad as. Bhuaigh Ógras an Lúraigh an chéad duais ó thaobh drámaíochta do agus bhuaigh Ógras Ghaoth Dóbhair duais ó thaobh an cheoil do. Bhronn Oifigeach Forbartha Uladh trófaithe ar an dá Chlub.